Meslekler

Oyunda 66 meslek var, 13 grupta. Bu sayfada önce bütün mesleklerde aynı işleyen kurallar, sonra bütün mesleklerin tek tablosu duruyor. Her mesleğin kendi sayfası var (giriş yolu, basamaklar, maaş, olaylar); grup sayfaları grubun ortak kurallarını özetler.

Genel kurallar

İş nasıl bulunur

• 16 yaşında Persona sekmesinde "İş bul" açılır. Oradaki liste başvurabileceğin işleri ve giremediklerinin sebebini gösterir.
• 16-17 yaşında listeden başvurursun. Önce kısa bir mülakat olur, geçersen tam maaşla başlarsın.
• 18 yaşından sonra iki yol var:
  • Listeden hemen gir: mülakat yok, ilan beklemek yok. Karşılığında maaşın %20 düşük başlar.
  • İlan panosundan başvur: listenin üstünde 4-6 açık ilan durur, her biri birkaç gün açık kalır. "Piyasa maaşı" ilanı tam maaş, "İyi maaş" ilanı %15 fazla, "Yüksek maaş, zor mülakat" ilanı %30 fazla verir; sonuncusunun soruları bir kademe zordur. İlandan girince bu fark o işteki bütün terfilerine taşınır.
  • Elendiğin ilana yeniden başvuramazsın. Reklam izleyip o ilana bir kez "ikinci görüşme" isteyebilir, günde bir kez de panoyu yenileyebilirsin.
  • Okuduğun bölümün mesleğinden açık ilan yoksa pano önce onu açar.
• Çalışırken başka işe başvuramazsın. Önce istifa etmen gerekir.
• Siyasette milletvekili ya da bakan olduysan maaşlı işe giremezsin; girişimcilik serbest.
• Bazı meslekler listede hiç görünmez: onlara davetle girilir. Bir olay seni çağırır (sporcu, çete, paket meslekleri).
• Babanın işyeri: ilk iş olayında "Babanın işyerinde bir masa" seçeneği çıkabilir. Baban masa başı bir işteyse (sağlık, eğitim, teknoloji, hukuk, finans, sanat, kamu) Ofis Çalışanı olursun. Tezgâhı ya da atölyesi olan bir işteyse (ticaret, hizmet, zanaat) onun mesleğine en alttan girersin. Baban girişimci ya da sokak işindeyse bu seçenek çıkmaz.

Mülakat

Üç mantık sorusu sorulur. Zorluk mesleğe göre kolay, orta ya da zordur: kuryelikte kolay, hâkimlikte zor.

İktidardaki partinin üyesiysen kamu, sağlık, eğitim ve hukuk işlerinde elendiğin mülakatı bir tanıdık kurtarabilir. Şansı partideki yerinle artar.

Terfi

Her mesleğin bir basamak merdiveni var. Bir üst basamağa geçmek için kıdem (o işte geçen yıl) ve mesleğin ana ve yan yeteneği gerekir. Şartlar bütün mesleklerde aynı:

• Şartlar tutunca iş kartında "... için terfi iste" düğmesi çıkar. Terfi kesin değil: şansın %25 ile %92 arasında. Şartları ne kadar aşarsan ve itibarın ne kadar yüksekse şansın o kadar artar.
• Yılda bir kez deneyebilirsin. Olmazsa ertesi yıl yeniden.
• Terfide maaş düşmez. Yeni maaş o gün yazılır.
• Her çalışma yılı ana yeteneğini, daha yavaş da yan yeteneğini büyütür. Ama her yeteneğin kişisel bir tavanı var, üst basamaklar çoğu zaman kurs ister.
• Olayla terfi eden meslekler (sokak, sporcu, paket meslekleri) bu düğmeyi göstermez. Aynı şartlar tutunca bir olay seni çağırır; kart kararın kimde olduğunu yazar.

Kazanç nasıl hesaplanır

Meslek sayfalarındaki "günde X₺" rakamı Türkiye'de, ilk basamakta, ilk gün alacağın maaştır. Sonra şunlar değiştirir:

• Zeka: zekan 42-43 civarındaysa rakam aynen geçerli. Zeka düşükse en çok dörtte bir az, 85 ve üstündeyse dörtte bir fazla alırsın. (Sporcu maaşında zeka sayılmaz.)
• Basamak: her terfi maaşı %15 artırır.
• Kıdem: yıllar geçtikçe maaş artar ve bir tavanda durur. Bölüm isteyen işlerde en çok 1,6 kat, lise ya da üniversite isteyen işlerde 1,45 kat, ötekilerde 1,3 kat.
• Giriş yolu: listeden ×0,80, ilandan ×1 / ×1,15 / ×1,30, mülakatta üç doğru ×1,10.
• Şehir: büyük şehirde maaş daha yüksek.
• Ülke: başka ülkede oynuyorsan rakam o ülkenin ölçeğiyle çarpılır.
• Yıl uzunluğu: rakamlar 30 günlük yıla göre. 60 günlük yıl seçtiysen günlük maaş yarısıdır, 20 günlük yılda bir buçuk katıdır. Yılın toplamı aynı kalır.
• Okurken çalışmak: üniversitedeyken ya da 18 yaşından önce okula giderken iş yarı zamanlıdır, maaşın yarısı ödenir.
• İktidar: kamu, sağlık ve eğitim maaşları iktidardaki partiye göre iyileşir ya da erir.

İşten işe geçiş

Deneyim seninle gelir, ama yalnız aynı dünyada:

İstifa etmek de kovulmak da aynı kurala bağlı.

Sabıka, askerlik ve hapis

• Sabıkan varsa Kamu, Sağlık, Hukuk ve Eğitim gruplarındaki işlere başvuramazsın. Sicil sayfası hangi yolların kapalı olduğunu yazar.
• Asker kaçağıysan Kamu ve Eğitim işlerine giremezsin. Teslim olunca ya da bedelliyle açılır. O sırada çalıştığın işi kaybetmezsin.
• Hapse giren işini kaybeder, deneyimi de silinir. Tek istisna Sokak grubu: orada iş korunur.
• Hastaneye yatan işini kaybetmez.

Emeklilik

• 55 yaşından sonra iş kartında "Emekli ol" çıkar. Çalışmıyor olsan da emekli olabilirsin. Maaşlı bir siyasi görevdeyken olmaz.
• 61-70 yaşları arasında çalışırken bir gün emeklilik olayı da gelebilir.
• Emekli maaşı günde 7.667₺ taban (Türkiye, 30 günlük yıl), üstüne son maaşının %15'i.
• Emekli yeniden işe girebilir ("Yeniden işe gir"). Emekli maaşı kesilmez, yeni maaşın üstüne akar.

İçerik paketleri

Bazı meslekler bir içerik paketiyle gelir. Paketin yoksa o mesleğin olayları hiç çıkmaz; yalnız paketin tanıtım olayını hayat başına bir kez görürsün.

• Satışta: Doğa ve Macera, Şöhret (Sahne Işıkları dahil), Patili Dostlar, Kusursuz Plan, Pilot, İtfaiyeci, Gemi Kaptanı, Arkeolog, Yazar (beşi birlikte Meslek Koleksiyonu).

Bütün meslekler

Grup sayfaları: Sağlık · Eğitim · Teknoloji · Hukuk · Finans · Sanat ve Medya · Ticaret · Hizmet · Kamu · Zanaat · Girişimcilik · Spor · Sokak

Bu bölümün sayfaları

• Aile reisi"Masanın başında oturan konuşmaz, karar verir. Sokak adını bilir, yüzünü görmez." Baba'nın üst basamağı; Kusursuz Plan paketiyle açılır.
• Akademisyen"Yayın baskısı ve düşük maaş karşılığında zihin özgürlüğü." Beş ayrı bölümden girilir ama zeka şartı yüksek ve mülakatı zor.
• Antrenör"Düdük boynunda, gözün kenardaki çocukta. Kazandığın maçları başkası oynar." Listeden başvurulan ya da jübileden geçilen spor işi.
• Arkeolog"Toprağın altındaki hikâyeyi fırçayla, sabırla ve kayıt tutarak açarsın." Arkeolog paketiyle gelen, başvurusu olmayan bir iş: kazı ekibi seni çağırır.
• Aşçı"Mutfak sıcak, saatler uzun, işin karşılığı görünür." Bulaşıkçılıktan şefliğe dört basamak; kafenin ve kreşin mutfağı bu meslekten.
• Avukat"İlk yıllar zor, sonrası tamamen sana bağlı." Hukuk bölümünün doğrudan mesleği; hâkimliğe göre daha düşük zeka ister.
• Bankacı"Hedef baskısı yüksek, kariyer basamakları net." İşletme bölümünün doğrudan mesleği; Mühendislik de kabul edilir.
• Barista"Sabahın ilk kahvesi senin elinden çıkar; kuyruk da." Kafenin çalışanı; kafe kurarsan adayların bu meslekten gelir.
• Barmen"Gece biter, omuz ağrır. Herkesin hikâyesini dinlersin." Alkol servisi yüzünden 18 yaşından önce girilmeyen gece işi.
• Basketbolcu"Parke, ayakkabı gıcırtısı, son saniye atışı. Boyun kadar kafan da çalışmalı." Branş basketbol seçenin profesyonel kariyeri.
• Çete"Masaya oturan kalkıp başka masaya geçmez. Para çok, kapı tek." Sokak işlerinin devamı; tepesindeki Baba maaşlı işlerin en yüksek gelirini alır.
• Çocuk Bakıcısı"Uyku saatinde herkes uyur, sen hariç." Lisedeyken başlanabilen bakım işi; kreşte yarım öğretmen sayılır.
• Çöp Toplayıcı"Şehir uyurken sokaktasın. Bir gün gelmesen herkes fark eder." Zeka şartı en düşük iş; ağır işin payıyla temizlikçiden biraz fazla öder.
• Yönetim Danışmanı"Başkasının şirketini düzeltirsin; kendi takvimin dağınık kalır." Danışmanlık şirketlerinin çalışanları bu meslekten.
• Doğa rehberi"Başkalarını dağa çıkarır, sağ salim indirirsin. Hava durumu patronundur." Doğa ve Macera paketiyle gelir; zirvelerin seni tanıtır.
• Doktor"Uzun nöbetler, yüksek gelir, yüksek itibar." Oyunun en yüksek giriş maaşı ve en uzun okul yolu: altı yıl Tıp, sonra zor bir mülakat. Başhekimliğe kadar dört basamak.
• Eğitim meslekleriDört meslek. Hepsi üniversite diploması ister. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• Esnaf"Kepenk senin, mesai senin, dert de senin." İlkokulla girilen, diplomasız işler içinde iyi başlayan bir maaş. Esnafın çocuğu ilk işinde babasının tezgâhına geçebilir.
• Finans meslekleriÜç meslek. Hepsi üniversite diploması ister; yalnız Bankacı belli bir bölüm ister. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• Fizyoterapist"Düzenli mesai, iyileşmeyi gözünle görüyorsun." Üç basamaklı kısa bir merdiven ve sağlık grubunun yorgunluğu en az işi.
• Futbol Yorumcusu"Pazartesi akşamı stüdyo ışıkları. Bir pozisyonu üç açıdan, üç kez konuşursun." Futbolcu olmasan da İletişim'le girilen ekran işi.
• Futbolcu"Hafta sonu doksan dakika, hafta içi her gün antrenman. Tribün adını bilir." Okul takımından altyapıya, oradan profesyonel sözleşmeye uzanan beş basamaklı bir kariyer.
• Garson"Ayakta geçen saatler, bahşişle dengelenen maaş." İlkokulla, en kolay mülakatla girilen iş; lisede okulu bırakan da kafede garsonluğa başlar.
• Gazeteci"Her gün yeni bir şey öğreniyorsun. Bedeli var." Dört ayrı bölümün açtığı, zekayı her yıl biraz büyüten iş.
• Gemi Kaptanı"Haftalarca açık denizde tonlarca yükü ve bir tayfayı yönetirsin. Ev uzakta kalır." Gemi Kaptanı paketiyle gelen, eğitim ve yeterlik sınavıyla açılan bir iş.
• GirişimcilikTek meslek: Girişimci. Kimseye başvurmazsın, kimse seni terfi ettirmez; merdivenin şirketinin kendisidir. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• Girişimci"Maaş yok. Kazancın şirketinin kârı, kaybın da şirketinin zararı." Kimseye başvurmazsın, kimse seni terfi ettirmez: merdivenin şirketinin kendisidir.
• Grafik Tasarımcı"Sevdiğin işi yapıyorsun, faturalar da geliyor." Bölüm sormayan, düşük zeka isteyen ve mutluluğa iyi gelen bir masa işi.
• Güzellik Uzmanı"Bir saatlik bakım, bir haftalık gülümseme." Güzellik salonunun bakım odasındaki uzmanlar bu meslekten.
• Hâkim"Karar vermek yorar. İtibar yüksek, yalnızlık da." Oyundaki en yüksek giriş itibarı; zeka şartı da en yükseklerden.
• Hemşire"Yorucu ama insanların yanında olduğun bir iş." Tıp ya da Eğitim fakültesi mezununa açılan, doktorluktan daha düşük zeka isteyen sağlık işi.
• Hizmet meslekleriOn altı meslek, oyunun en kalabalık grubu. On biri iş listesinde; hiçbiri üniversite diploması istemez ve sabıkalıya da açıktır. Beşi davetle gelir ve bir içerik paketi ister. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• Hukuk meslekleriİki meslek, ikisi de Hukuk bölümü ister. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• İç Mimar"Mekanları dönüştür, malzeme seç, estetik ve işlevselliği buluştur." Güzel Sanatlar fakültesinin doğrudan mesleği; Mimarlık mezunu da girer.
• Halkla İlişkiler Uzmanı"Kriz yönetimi, basın bültenleri ve marka imajı. İkna gücün en büyük sermayen." İletişim fakültesinin doğrudan mesleği.
• İnşaat İşçisi"Sabah beşte servis, akşam kalıp sökümü; betonun dökülmesini herkes izler." Şantiyenin kaba ve ince işini yapan, ağır iş sayılan bir meslek.
• İşletme Müdürü"Patron yokken dükkân senin. Her aksilik de." Diplomasız işlerin en yüksek giriş maaşı. Şirketlerine müdür atadığında adaylar bu meslekten gelir.
• İtfaiyeci"Alarm çalınca ilk sen çıkarsın. Duman, merdiven ve gece nöbeti işin parçası." İtfaiyeci paketiyle gelen, eğitim ve yeterlik sınavıyla açılan kamu işi.
• Kamu meslekleriİş listesinde Memur ve Polis var. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• Kasiyer"Mahallenin bütün hikâyesi kasadan geçer; bozuk para hiç yetmez." İlkokulla girilen market işi.
• Konfeksiyon İşçisi"Makinenin sesi hiç durmaz; teslim günü herkes bir saat erken gelir." Tekstil atölyesinin makinelerini bu meslekten işçiler sürer.
• Köpek eğitmeni"Sabırla, ödülle, tekrarla. Asıl eğittiğin çoğu zaman sahibidir." Patili Dostlar paketiyle gelir; iyi eğitilmiş köpeğin seni tanıtır.
• Kuaför"Makas senin, sohbet de; müşteri ikisi için gelir." Ortaokulla girilen usta işi; güzellik salonunun koltuğundaki ustalar bu meslekten.
• Kurye"Zamanla yarışıyorsun. Trafik de seninle." En az zekayla, iyi bir maaşla girilen üç basamaklı iş; bedeli bedende.
• Memur"Güvence yüksek, sürpriz düşük. Bazıları buna huzur diyor." Bölüm sormayan, düşük zekayla girilen kamu işi.
• Mimar"Çizimler, şantiyeler ve maketler. Şehre imzanı bırakıyorsun." Mimarlık bölümünün beş basamaklı mesleği.
• Model"Kameranın önünde durmak bir iştir: disiplin, diyet, erken uçuşlar." Şöhret paketiyle gelir; görünümün yüksekse bir ajans seni sokakta durdurur.
• Muhasebeci"Yılın belli dönemleri cehennem, gerisi sakin." Bölüm sormayan, düşük zekayla girilen sakin bir diplomalı iş.
• Mühendis"Sahada ya da ofiste, sorumluluğu ağır." Mühendislik bölümünün mesleği; inşaat şirketinin şantiye şefi de bu meslekten.
• Müzik yıldızı"Stadyumlar, turneler, adını bilen yabancılar. Sahne büyüdükçe dinlenme küçülür." Müzisyen merdiveninin Şöhret paketiyle gelen devamı.
• Müzisyen"Belirsiz gelir, yüksek tavan. Riski sen alıyorsun." İlkokulla girilen, mutluluğu en çok büyüten işlerden. Şöhret paketinle Müzik yıldızına uzanır.
• Ofis Çalışanı"Masa, telefon, biriken evrak. Kimse ne yaptığını tam bilmiyor." Garson bandında maaşla giren, babanın masa başı işyerinden de açılan ilk iş.
• Öğretmen"Tatiller uzun, maaş sabit, etki kalıcı." Eğitim ya da İşletme mezununa açılır; beş basamaklı uzun merdiveni Okul Müdürü'ne kadar gider.
• Okul Öncesi Öğretmeni"Gün boyu yirmi soru, yirmi cevap; akşam sesin kısık." Kreşin öğretmeni ve müdürü bu meslekten. Eğitim fakültesi ister.
• Oyuncu"Figüranlıktan afişe uzun bir yol. Her rol bir seçmeyle başlar." Şöhret paketiyle gelen beş basamaklı sahne işi; üst basamaklar şöhret ister.
• Pilot"Yüzlerce kişiyi bulutların üstünden geçirirsin. Saatin, yorgunluğun ve hava durumu hep seninle." Pilot paketiyle gelen, eğitim ve sınavla açılan bir iş.
• Polis"Vardiya, risk ve düzenli maaş." Kolay mülakatlı, beş basamaklı kamu işi; sokağı tanıyan iyi polis olur.
• Program sunucusu"Işık yanınca konuşmaya başlarsın, reklama kadar susmazsın. Canlı yayın hata affetmez." Yarışma programını bitirenlere açılan üç basamaklı ekran işi.
• Psikolog"İnsanları dinlemek, anlamak ve yol göstermek. Duygusal yükü yüksek ama tatmini büyük." Psikoloji bölümünün doğrudan mesleği.
• Sağlık meslekleriDört meslek. Hepsi üniversite diploması ve belli bir bölüm ister. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• Sanat ve Medya meslekleriOn iki meslek. Altısına iş listesinden başvurulur; altısı davetle gelir ve bir içerik paketi ister. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• Satış Temsilcisi"Prim varsa iyi ay, yoksa uzun ay." Lisede başlanabilen, şoförle aynı maaşla giren saha satışı.
• Satış Danışmanı"Kabin kapısında bir "çok yakıştı" bin liralık iş yapar." Lisedeyken başlanabilen mağaza işi; butiğin danışmanları bu meslekten.
• Şoför"Yol uzun, direksiyon senin." İlkokul isteyen hizmet işlerinin en yüksek maaşı; kreşin ve nakliyatın şoförleri de bu meslekten.
• Sokak işleri"Kimse sormuyor, kimse yazmıyor. Para nakit, uyku az." Suç merdiveninin ilk dört basamağı. Para verir, özgürlük ve itibar götürür.
• Spor meslekleriBeş meslek: üç sporcu (Futbolcu, Basketbolcu, Voleybolcu) ve sporun çevresindeki iki iş (Antrenör, Futbol Yorumcusu). Sporcu olmak için paket gerekmez. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• Stilist"Vitrinde üç manken, mahallenin bütün hevesi." Güzel Sanatlar mezununa açılır; butiğin vitrinini bu meslekten biri kurar.
• Sokak meslekleriÜç meslek, tek merdiven: Sokak işleri, onun devamı Çete, Çete'nin tepesi Baba'nın da üstünde Aile reisi. Para verir, özgürlük ve itibar götürür. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• Teknoloji meslekleriDört meslek. Hepsi üniversite diploması ister; yazılım ve veri işlerinde bölüm fark etmez, mühendislik ve mimarlıkta bölüm şart. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• Temizlikçi"Herkes gidince başlıyorsun. Parlayan zemini kimse fark etmiyor." Hemen herkesin girebildiği üç basamaklı iş.
• Ticaret meslekleriDört meslek. Hiçbiri üniversite diploması istemez; lise isteyenlerde lise öğrencisi olmak da yeter. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.
• Tesisat Ustası"Eline güvenen aç kalmaz." Ortaokulla girilen tesisat işi; inşaatın tesisatçısı bu meslekten.
• Veri Analisti"Tablolarla konuşmayı öğrenirsen kapılar açılıyor." Bölüm sormayan, zekayı yavaşça büyüten bir masa işi.
• Veteriner teknisyeni"Serum, sargı, gece nöbeti. Hastan konuşamaz, sen anlarsın." Patili Dostlar paketiyle gelir; barınaktaki gönüllülüğün seni tanıtır.
• Voleybolcu"Altı kişi, tek top, yere düşmeyecek. Smaç sesi salonda yankılanır." İki cinsiyete açık, kızlara kolaylık tanıyan branş.
• Yarışma jürisi"Masada oturup başkasının hayalini tartmak. Her cümlen yayında, her not bir yüzde kalır." Şöhret paketinin yarışma programından ya da ünlülükten gelen üç basamaklı iş.
• Yazar"Boş sayfayla her gün yeniden karşılaşırsın. Okur bulan cümle, emeğin tek karşılığı değil." Yazar paketiyle gelen, okulsuz girilen bir iş: önce kitabını bitirir, sonra yayınevinin aramasını beklersin.
• Yazılım Geliştirici"Diploma kapıyı açıyor, öğrenmeyi bırakmamak içeride tutuyor." Hangi bölümü okursan oku açık kalan, iyi maaşlı ve beş basamaklı bir iş.
• Zanaat meslekleriBeş meslek, hepsi elle yapılan iş. Diploma istemez, sabıkalıya açıktır. Başvuru, mülakat, terfi şartları ve maaşın nasıl değiştiği için genel kurallar.